Pierwsza pani generał.

Witajcie, Dziękuję za tak duży odzew pod ostatnim postem. Dziś postanawiam poruszyć drugą bardzo ważną osobistość. To ta Pani zapoczątkowała awans na stopieni generalski. Nie przedłużając przejdę do tematu. 

1899 roku przyszła na świat Maria Stanisława Wittek. Urodziła się 16 sierpnia 1899 we wsi Trębki pod Gostyninem (pow. gostyniński) na Mazowszu. Ojciec w raz z rodziną zmuszony do przeniesienia wyprowadziła się na Ukrainę by uniknąć aresztowania. Już w młodości odznaczała się uporem. Świadczyć może o tym fakt, że jako pierwsza kobieta ukończyła Wydział Matematyczny Uniwersytetu Kijowskiego Lecz z Elżbietą Zawadzką łączyły jak można zauważyć zamiłowanie do matematyki. Ciekawe może każda kobieta kończyła matematykę na studiach zostaje swoimi zasługami wywyższona do stopnia generał.  Już wówczas była członkinią Polskiej Organizacji Wojskowej, w ramach której przeszła konspiracyjną szkołę oficerską. Działała w oddziale dowodzonym przez Leopolda Lisa-Kulę. Po stracie męża była wierna swojej pierwszej miłości, którą był pułkownik Lis-Kula. Po jego śmierci w bitwie, w 1919 roku nigdy nie wyszła za mąż. 


Służba wojsku
W niezwykle trudnym czasie sowieckiej obecności w Kijowie w 1919 roku pełniła funkcję kierownika wydziału wojskowego POW. Służyła w wojnie polsko-bolszewickiej, biorąc udział m.in. w obronie Lwowa w 1920 roku w szeregach Ochotniczej Legii Kobiet. Po wojnie polsko-bolszewickiej przedstawiła projekt dalszego działania pomocniczej służby kobiet. Jej pomysł został zaakceptowany przez dowództwo i razem z dwiema koleżankami Wittekówna została skierowana na kurs w Szkole Podchorążych Piechoty w Warszawie. Tak narodziło się Przysposobienie Wojskowe Kobiet, którego celem było przygotowanie Polek do pomocniczej służby w przypadku wojny. Panie szkoliły się w zakresie obrony przeciwlotniczej i przeciwgazowej oraz służby łącznościowej i sanitarnej. Maria Wittek spodziewała się wybuchu kolejnego konfliktu zbrojnego. Jej przeczucia ziściły się rankiem 1 września 1939 roku wraz z wybuchem II wojny światowej.

We wrześniu 1939 roku Wittekówna objęła funkcję Komendantki Głównej Kobiecych Batalionów Pomocniczej Służby Wojskowej. Brała udział w obronie Lwowa. Aby uregulować status członkiń PWK wyruszyła w pościg za ówczesnym Ministrem Spraw Wojskowych – Tadeuszem Kasprzyckim.  Po otrzymaniu upragnionego podpisu powróciła do Lwowa, a następnie przedostała się do Warszawy.
Bez wahania włączyła się w działalność w konspiracyjnej Służbie Zwycięstwu Polsce. Została zaprzysiężona i przyjęła pseudonim „Pani Maria”. Objęła dowodzenie nad komórką o kryptonimie „Spółdzielnia”, której zadaniem było stworzenie sieci łączności na terenie całego kraju. W działalności konspiracyjnej pomocne okazały się jej kontakty z członkiniami PWK. Jej mieszkanie w domu Zgromadzenia Sióstr Urszulanek przy ul. Wiślanej 2 stało się jednym z najważniejszych punktów na konspiracyjnej mapie kraju. „Mirze” zależało na tym, by kobiety służące w WSK traktowane były na równi z mężczyznami - żołnierzami. Z tą sprawą pojechała do Londynu Elżbieta Zawacka „Zo”. W październiku 1943 roku prezydent RP, Władysław Raczkiewicz, dekretem przyznał kobietom prawo do pełnienia służby zasadniczej na równych prawach z mężczyznami. Wittekówna nie poprzestała na tym. Rok później 23 września 1944 roku ówczesny dowódca AK – Tadeusz „Bór” Komorowski podpisał rozkaz, który nadawał kobietom prawo do stopnia wojskowego jak mężczyznom - żołnierzom. „Mira” swoje zadania wykonywała także w czasie powstania warszawskiego. Po jego upadku opuściła stolicę wraz z cywilami i przeniosła się do Częstochowy. Tam kontynuowała działalność do czasu rozwiązania Armii Krajowej - rozkazem z dnia 19 stycznia 1945 roku. Do Warszawy powróciła w lutym i zaangażowała się w antysowiecką konspirację pod kryptonimem „Nie”.


W okresie PRL Po zakończeniu II wojny światowej Wittekówna pracowała nad odtworzeniem Państwowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego. Do pracy zatrudniła wiele koleżanek z PWK. W sierpniu 1946 roku zorganizowany został pierwszy obóz, w którym udział wzięło 600 osób. Nowe warunki polityczne sprawiły, że na szkoleniach pojawiły się pogadanki oficerów. W następnym roku zorganizowano 30 obozów, także w miejscach szczególnie dotkniętych wojną, co pozwoliło na zapewnianie pomocy osobom najbardziej potrzebującym. W 1948 roku PUWFiPW zlikwidowano. Maria Wittek została szefem Wydziału Kobiecego Powszechnej Organizacji „Służba Polsce”, zajmującej się przysposobieniem wojskowym i wychowaniem politycznym. Aresztowano ją w ramach represji wobec żołnierzy Armii Krajowej w 1949 roku. W więzieniu spędziła pół roku. W tym czasie jej rodzina nie miała na jej temat żadnych wieści.
Po opuszczeniu więzienia została odsunięta od pracy o charakterze wojskowym (do czasu przejścia na emeryturę pracowała w kiosku „Ruchu” w Polskim Radiu). Jednocześnie zajmowała się pracą upamiętniającą udział kobiet w walce o niepodległość.
Na początku lat 70. z jej inicjatywy powołano Komisję Historii Kobiet w Walce o Niepodległość przy Towarzystwie Miłośników Historii w Warszawie. Na podstawie zebranych przez nią materiałów powstał „Słownik uczestniczek walki o niepodległość Polski 1939-1945. Poległe i zmarłe w okresie okupacji niemieckiej”, wydany w 1988 roku w Warszawie. 

W konspiracji solidarnościowej
Wittekówna wspierała działalność „Solidarności”. Jednym z jej ostatnich konspiracyjnych zadań było znalezienie kryjówki dla archiwum „S” Uniwersytetu Warszawskiego. 
Działała aktywnie w akowskich środowiskach, była członkiem komitetu honorowego budowy pomnika powstania warszawskiego. Kiedy okazało się, że postawiony pomnik będzie inny – od tego jaki zaplanowali żołnierze AK - wycofała się z prac komitetu.
Jej działalność oficjalnie została doceniona dopiero 2 maja 1991 roku, kiedy jako pierwsza kobieta w dziejach Wojska Polskiego, otrzymała nominację na stopień generała brygady. 


Przez swe ostatnie lata żyła samotnie w mieszkaniu u Sióstr Urszulanek, do którego ponownie przeniosła się w 1975 roku. Opiekowały się nią jej podkomendne. Niektóre z nich znały ją jeszcze sprzed 1939 roku.
Maria Wittek zmarła 19 kwietnia 1997 roku. 
Pochowana została na cmentarzu wojskowym na Powązkach. 19 kwietnia 2007 roku odsłonięto pomnik gen. Marii Wittek na dziedzińcu Muzeum Wojska Polskiego. Do powstania pomnika przyczyniły się jej podwładne, szczególnie zmarła niedawno Elżbieta Zawacka „Zo”, która na ten cel przeznaczyła oszczędności swojego życia.


Na końcu piszcie w komentarzach czy znacie tą panią oraz  podajcie jakieś ciekawe postacie które zostały zapomniane. To my tworzymy razem to miejsce pamiętajcie. Na samym końcu życzę każdemu kto czyta ten post miłego dnia lub wieczoru. Do następnego postu. 

Jarek. 

94 komentarze:

  1. O kobietach również jak najbardziej należy pamiętać, przecież nie tylko mężczyźni byli tak odważni. Fajnie było o niej poczytać, coś innego :) wcześniej jej nie znalam i nigdy nie słyszałam o tej postaci.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O tuż to, nie tylko mężczyźni walczyli, nawet kobiety były lepsze.

      Usuń
  2. So interesting post dear Jarek!
    Have a nice day! ♥
    Visit: My blog ♥ Malefica!

    OdpowiedzUsuń
  3. O takich osobach powinno się uczyć na lekcji historii... może dyskryminacja ( niektórych ) by się zmniejszyła.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Może kiedyś zmieni się ta kwestia.

      Usuń
  4. Nigdy nie słyszałam o tej pani, ale tak jak wspomniały moje poprzednie komentatorki o takich osobach powinno się mówić na historii i nie tylko! Wartościowy i potrzebny wpis, tak trzymaj! Super :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dzięki za miły komentarz, takie komentarze motywują.

      Usuń
  5. Pamięć o kobietach jest ważna. I cieszę się, że poruszyłeś taki temat. Pozdrawiam Naciaka!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Może się uda więcej takich kobiet pokazać.

      Usuń
  6. historia to bardzo ciekawy temat, niestety w szkołach nie zawsze mówią o wszystkim pomijając ważne tematy. W internecie to lubię "Historia bez cenzury", Twój blog porusza ciekawe tematy historyczne, mam na myśli miejsca ważne dla nas Polaków, ważne postacie czy opowiadasz o ludziach o których nigdy nie miałem pojęcia, a dzięki Tobie mogę ich poznać

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Może kiedyś to się zmieni, mniemy nadzieję że tez blogów o takiej tematyce więcej będzie. Ja miałem okazję poznać samych najpopularniejszych.

      Usuń
  7. Z miłą chęcią powracam na twojego bloga pozdrawiam 😄💪😉

    OdpowiedzUsuń
  8. Nie kojarzę nazwiska tej kobiety... Właściwie to nie znam chyba żadnej kobiety walczącej. A szkoda, jakoś nigdy nie dbali o to w szkole by wspominać tak ważne postacie żeńskie...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Niestety jakoś nie pozwolili nauczycieli pozanci Pani. A szkoda bo dużo jest takich postaci.

      Usuń
  9. Niestety nie znam tej osobistości aż wstyd. Nigdzie nie uczą o takich ważnych osobach a historia w szkole kuleje i to bardzo.
    Dobrze, że piszesz o tych kobietach. Nawet człowiek nie zdaje sobie sprawy o działaniach. Pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Uwierz że nie tylko ty tak miałaś, do kiedy uczyłem się nie widziałem ale za to kiedy zacząłem interesować się historią to postanowiłem pisać o takich rodzynkach.

      Usuń
    2. I jestem z tego powodu bardzo Tobie wdzięczna.

      Usuń
    3. Nie ma za co, na przyszłość polecam się.

      Usuń
  10. Odpowiedzi
    1. Nad tym nie zastanawiałem się, napisałem o niej tylko dlatego że osiągnięcia swoje które nie ma tak łatwo do powtórzenia.

      Usuń
  11. Niestety nigdy wcześniej o tej Pani nie słyszałam, a szkoda.
    Bardzo ciekawy wpis, chętnie zapoznam się z innymi osobistościami, czy ciekawostkami :)
    https://freakshowparadise.blogspot.co.uk/

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Miło bardzo słyszeć o takich chęciach. Postaram się z tym coś zrobić.

      Usuń
  12. Świetny wpis! Nie słyszałam nawet o tej postaci przynajmniej dowiaduje się czegoś nowego. Mam nadzieję na większą ilość takich postów

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Postaram się by było ciekawie, o takich postaciach dużo jest postów.

      Usuń
  13. Super wpis😊 dowiedziałam się czegoś nowego za co dziękuję 😊 będę zaglądać pozdrawiam.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Jak miło, motywuje mnie taki komentarz do dalszej pracy.

      Usuń
  14. Nie słyszałam wczesniej o tej kobiecie, co do osob zapomnianych to az tak sie nie znam na historii.
    Ale bardzo ciekawy post o ciekawej osobowosci !

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dziękuję bardzo, ja też do niedawna słabo znałem takich osób historię.

      Usuń
  15. Ciekawa postać i ciekawy blog! będę zaglądać ;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Zapraszam do zaglądnięcia częściej.

      Usuń
  16. Wow! Świetna babka. :) Co prawda nigdy o niej nie słyszałam. Super, że masz takie zainteresowanie historią. ;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Więcej takich babek jest, wpadaj do poprzednich wpisów.

      Usuń
  17. Interesting post!!
    https://clickbystyle.blogspot.in/

    OdpowiedzUsuń
  18. Na studiach nieco się o niej uczyłem, teraz żałuje, że nie zwróciłem na nią większej uwagi... chociaż sesja nie pozwalała :D

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O to aż do studiów trzeba czekać żeby taką kobietę poznać? Uff jak ja ma szczęście że nie uczęszczam na studia.

      Usuń
  19. bardzo ciekawa postać i super post

    OdpowiedzUsuń
  20. Nie znałam wcześniej ani tej pani, ani - tym bardziej - jej historii. Dziękuję za kolejną wspaniałą dawkę wiadomości! :)
    Pozdrawiam Cię serdecznie ;)
    coscudownego.blogspot.com

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Masz okazję poznawać wspaniałych bohaterów. Nie ma za co, pozdrawiam również.

      Usuń
  21. Dobry, merytoryczny tekst. Warto czytać o kobietach, które nie tylko piorą i gotują

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Oj tak kobiety nie tylko w tym są dobre.

      Usuń
  22. Nie wiedziałam, że kiedykolwiek kobieta była generałem :)
    Mój blog

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Były i to dwie które za czasów wojny robiły wspinały się po szczeblach kariery.

      Usuń
  23. Widzisz-
    dzięki Tobie dowiedziałam się,
    że kobieta również generałem może być 👍a nie wiedziałam...
    Pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Miło mi czytać taki komentarz, polecam się na przyszłość.

      Pozdrawiam cieplutko.

      Usuń
  24. W Kobietach siła. Bardzo fajny post. Fajnie się dowiedzieć o kimś takim. Kimś kto jest bohaterem :)
    Pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Z tym stwierdzeniem w pełni zgadzam się i popieram.

      Pozdrawiam ciepło.

      Usuń
  25. Nie słyszałam jeszcze o tej Pani. Na lekcjach historii rzadko kiedyś się wspominało o walecznych kobietach. No może poza Joanną D'arc. A szkoda. O takich postaciach warto pamiętać.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Zdecydowanie za mało o kobietach się mówi. W szczególność o kobietach w czasie wojny, kiedy było naprawdę niebezpiecznie.

      Usuń
  26. Niesamowite jak wiele kobiet walczyło o wolną Polskę :) są one dla mnie wzorem odwagi, męstwa i patriotyzmu :) cześć i chwała bohaterkom :)
    pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Trochę nich było, tak samo mam. Chwała takim kobietom.

      Pozdrawiam ciepło.

      Usuń
  27. Słyszałam o tej kobiecie na lekcji historii,ale były to szczątkowe informacje. Fajnie poszerzyć swoją wiedzę

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Szkoła podaje wiedzę nie tą co my chcemy lecz tą co oni chcą.

      Usuń
  28. Nigdy o niej nie słyszałam! Teraz już wiem, dzięki!

    OdpowiedzUsuń
  29. Nigdy nie lubiłam lekcji historii, ale Twoje wpisy chętnie się czyta :) Umiesz zaciekawić i przekazać kawałek historii w taki sposób, że wracam po więcej :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Cieszę się, zapraszam niedługo będzie więcej takich.

      Usuń
  30. silna kobieta, uwielbiam historię i to najbardziej polską
    mój blog-klik

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Nie tylko widzę ja lubię historię:)

      Usuń
  31. Wybrałeś dosyć trudny temat na bloga, ale wyjątkowo ciekawy, a tematy, które poruszasz będą zawsze istotne w naszej historii. Piszesz wszystko z głowy czy posiłkujesz się informacji z internetu?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To trochę moja słodka tajemnica, a tak na serio internet daje duże pole na popis.

      Usuń
  32. Ciekawy wpis, moja mama z przyjemnością by go przeczytała - lubi historię :) A ja to po niej ;) Zwłaszcza jeśli mowa o kobietach i ich losach.

    Przeszkadzało mi jedynie, że czasem - zwłaszcza w pierwszej części - pojawiały się błędy w zdaniach, niektóre jak gdyby były łączone albo nagle był przeskok do innej części, bez związku z poprzednią, w dodatku nie oznaczoną przecinkiem, średnikiem itp... Szkoda, by tak ciekawa treść traciła na formie :)

    Pozdrawiam ciepło!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dzięki za uwagę konstruktywną, postaram się jakoś poprawić te wady moje. Pozdrawiam ciepło.

      Usuń
  33. Nigdy o niej nie słyszałam, ale cieszę się, że ktoś zainteresował się tym tematem. Dzięki temu więcej osób się może o niej dowiedzieć!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Może jakoś zainteresuje się większa ilość ludzi.

      Usuń
  34. aż przyznam szczerze, że jej nie znam ani też nigdy nic o niej nie słyszałam, co mnie dziwi, bo temat kobiet dość szeroko jest mi znany. ;) ale dzięki za przybliżenie kolejnej ciekawej postaci, ciekawe ile jeszcze podobnych kryje się w naszej (i nie tylko) historii. :)
    pozdrawiam serdecznie.
    https://poprostumadusia.blogspot.com/

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Postaram się jak najwięcej takich osobistości wygrzebać z popiołu zapomnienia. Pozdrawiam również.

      Usuń
  35. Uwielbiam kobiety silne i niezależne. Wcześniej nie znałem tej postaci, ale dzięki temu wpisowi już wiem kto to jest.

    OdpowiedzUsuń
  36. Uwielbiam historie, jestem do niej podobna głównie przez ten upór :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O proszę jak to zbieg okoliczność.

      Usuń
  37. Świetnie napisany post o fascynującej kobiecie! Nic tylko brać przykład :-)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Miło to czytać, może więcej takich z pazurem kobiet pojawi się.

      Usuń
  38. W Toruniu mamy bardzo mocno rozbudowaną świadomość o Elżbiecie Zawackiej (murale, pomnik, muzeum - do wyboru do koloru), więc ciekawie jest przeczytać o kobiecie, która w pewnym sensie wprowadziła ją na tę ścieżkę. Szkoda, że tak mało się mówi o Marii Wittek, bo to jest właśnie historia, której powinno się uczyć w szkole.

    Powinieneś trochę popracować nad czytelnością tekstu - niektóre zdania są wyrwane z kontekstu, szwankuje interpunkcja i składnia, czasami zmienia się podmiot lub pojawiają się dwa zupełnie różne orzeczenia, co znacząco utrudnia czytanie.

    Pozdrawiam
    Wiedźma

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Maria Wittek niestety jest cieniem swojej następczyni. Postaram się coś z tym zrobić. Dziękuję za spostrzeżenie.

      Usuń
  39. Fajną masz pasję, jak dobrze wiedzieć że ktoś w tym kraju interesuje się historią tak dogłębnie :) będę do Ciebie wpadać i pogłębiać swoją wiedzę. Tymczasem zapraszam do mnie Www.oszczednie-modnie-zklasa.blogspot.com

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Miło słyszeć, wpadaj jeśli chcesz. Wpadłem tak poza tym do ciebie.

      Usuń
  40. Wspaniała postać! Przykry jest fakt, że o takich osobach nie mówi się na historii, dlatego mało kto ma pojęcie o ich istnieniu.

    Świetny wpis, potrafisz zainteresować czytelnika :)
    Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. chciałem uchronić choć mały procent takich legend przed zapomnieniem, myślę że dobrze mi poszło:)Zapraszam kiedy tylko możesz wpadaj.

      Pozdrawiam ciepło.

      Usuń
  41. Często najwięksi bohaterowie w historii to nie ci, o których pisze się pieśni, a skromni ludzie, którzy z dumą ryzykują życie dla ojczyzny. Dobrze, że o tym mówisz, dzięki temu mogą pozostać niezapomniani!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Takich ludzi jest najwięcej, postaram się coś zrobić by więcej nich tu było na blogu.

      Usuń
  42. Historia drugiej wojny światowej jest mi bardzo bliska. Uczyłam się na konkurs dwa lata pod rząd. A jednak ta bohaterka umknęła mojej nauce - super, że o tym piszesz! :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Umknęła a tu proszę się znalazła, może się wydawać że się wszystko wie a tu proszę całe życie się człowiek uczy.

      Usuń
  43. Bardzo barwna postać! Fajnie, że można u Ciebie na blogu poczytać takie ciekawostki!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dzięki za miłe słowa. Polecam się.

      Usuń
  44. Kocham takie historyczne tematy, super ze poruszyles go na swoim blogu :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Coraz więcej jest kochających historię tu u mnie widzę.

      Usuń
  45. Ciekawy post i ciekawa postać, kolejny dowód na to, że kobiety to wcale nie taka słaba płeć ;)

    http://kuraibanii.blogspot.com

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Na pozór może słaba ale w duszy i sercu mocna.

      Usuń
  46. To co robisz jest po prostu niesamowite! Jakbyś wskrzeszał wszystkie zasłużone kobiety! Albo przynajmniej pamięć o nich... ;)

    OdpowiedzUsuń

© Mrs Black | WS | X X X X